Shakira is al sinds haar jeugd succesvol, en ogenschijnlijk niet te stoppen. Ze schreef haar eerste song op haar achtste en bracht vier jaar later haar debuutalbum uit. Op haar zeventiende was ze in heel Colombia bekend als soapster; op haar twintigste produceerde ze zelf haar vierde album en stond ze elf weken op nummer één op de Latiijns-Amerikaanse toptien in Amerkia. Maar op haar 24ste werd de superster met de machtige longen pas echt een internationaal fenomeen. Andere Spaans-Engelse crossover artiesten - inclusief Jennifer Lopez, Ricky Martin en Enrique Iglesias - stellen niets voor vergeleken met Shakira. En haar belangstelling beperkt zich niet alleen tot zingen of acteren - ze heeft een stichting voor kinderen opgericht in Colombia en in 2003 werd ze de jongste VN-Goodwill Ambassadeur van Unicef die ooit is gekozen.
   Maar ze is nog om een andere reden beroemd: in 2001 maakte Shakira haar relatie bekend met de meest begeerde vrijgezel van Zuid-Amerika, advocaat Antonio de la Rua, wiens vader toetertijd president van Argentinië was. Hun blikken kruisten elkaar in een druk restaurant in Buenes Aires. 'Ik wist niet wie hij was, ik wist alleen dat het liefde op het eerste gezicht was,'zei ze in 2002. 'Hij is een man met een groot hart. Hij liegt nooit en dat is voor mij behoorlijke exotisch.
   Ze praat niet graag over de relatie, en dat is misschien begrijpelijk gezien het feit dat Zuid-Amerika geobsedeerd is door de power-status van het stel en gezien het onstuimige karakter van de Latijns-Amerikaanse politiek. Toen Fernando de la Rua vanwege de ineenstorting van de economie eind 2001 door het volk gedwongen werd af te treden, werden Shakira's albums uit de schappen verwijderd. Zoiets overkomt de Beckhammetjes niet. 

<< VOOR SOMMIGE MENSEN BEN IK GEWOON EEN MEISJE DAT GOED MET HAAR HEUPEN KAN SCHUDDEN >>

   'Het was maar één winkel,' zucht Shakira, slechts lichtelijk geërgerd en ze wijst erop dat haar platen drie dagen later weer naar de top van de Argentijnse hitlijsten stegen. 
   Haar muziek - heel melodieus, supersexy, met iets rock-achtigs, een beetje disco, en een paar panfluiten erbij als extraatje - vormde een nieuw cultureel fenomeen. Zoiets als pop-esperanto, om het zo maar eens te zeggen. De clip van Whenever, Wherever - waarin de petieterige maar schaamteloze Shakira een uitzonderlijk talent voor buikdansen aan de dag legde - heeft daar waarschijnlijk ook aan bijgedragen. Evenals haar opmerkelijke songteksten. 'Lucky that my breasts are smaal and humble, so you don't  confuse them with mountains,' luidde de beruchtste regel uit Whenever, Wherever.
   Maar ze was meer dan een slanke taille of grappige tekst. Aangemoedigd door haar vroegere mentor Gloria Estefan, stortte ze zich volovergave op het Engels - en met fantasie: ze trok zich terug op een boerderij en leerde de taal met behulp van de songteksten van Leonard Cohan en Bob Dylan, en de poëzie van Walt Whitman. Aldus uitgerust schreef Shakira zelf bijna alle songteksten van Laundry Service; ze schreef mee aan de muziek, hielp met het arrangeren van de songs en zong haar eigen achtergrond koortjes in. 
   Vandaag is er veel telefoonverkeer tussen het Caribische eiland en Amerika. Het is D-Day voor de ster die haar Colombiaanse moeder en Libanese vader kennen als Shakira Isabel Mebarak Ripoll. De video van La Tortura (de marteling), de eerste single van haar nieuwe album, heeft net zijn wereldpremière beleefd op MTV. Het is het startschot van een creatief marketing avontuur: de release van Fijacion Oral Vol 1 en Oral Fication Vol 2, twee albums met verschillende songs in twee talen, in de loop van het komende half jaar. De clip van La Tortura is een uur geleden uitgezonden. Maar Shakira is niet tevreden. Als perfectionistische control-freak wil ze toch nog iets veranderen aan de definitieve versie. 'Alleen de kleur van een paar beelden bijstellen,' zegt ze. 'Ik ben onverbeterlijk. Ik kan niemand de schuld geven, het ligt allemaal aan mij. Ik ga er zo totaal in op.' Haar wereldwijde Tour of the Mongoose 2001/2002 is genoemd naar de Mongoose (een soort civetkat), het enige beest dat de beet van een cobra overleeft. Daarin figureerden grote schermen waarop Georde W. Bush en Saddam Hoessein 

Esperantopop

Het gesprek wordt afgebroken door Shakira's Belgische tourmanager. Ze moet terug naar huis om nog wat zaken af te wikkelen. Onderweg vertelt ze op de achterbank van de auto over Barranquilla, de vochtige klamme stad aan de Caribische noordkust van Colombia. Daar groeide ze op als enig king, hoewel ze acht halfbroers en -zusters heeft uit  haar vaders eerdere huwelijk. 'Barranquilla is het soort stad waar je bijvoorbeeld meteen door een heleboel mensen wordt geholpen als je auto kapotgaat. Dat geeft je het gevoel dat je op de goede plek zit, de beste plek ter wereld.'
   In haar jeugd leidde Shakira (wat in het Arabisch 'vol gratie' betekent) een comfortabel leventje. Het ging goed met de juwelierszaak van de familie en haar ouders William en Nydia waren dol op hun dochter. Colombia werd al tientallen jaren geteisterd door een burgeroorlog. Het platteland was in de greep van de cocaïne- baronnen en de misdaadsyndicaten. Maar aan de Caribische kust was het leven goed.
   Haar vader was een enthousiast schrijver. 'Voor sommige mensen ben ik gewoon een meisje dat goed met haar heupen kan schudden,' zegt ze. 'Maar mijn vader heeft me geleerd om de schoonheid van woorden te waarderen, de esthetiek van een mooi gedicht, een goed boek, een goed verhaal.'
Ze schreef haar eerste song toen ze acht jaar oud was: Tus Gafas Oscuras (jouw donkere zonnebril), een ode aan de zonnebril van haar vader. 'Mensen denken nu vast dat ik een Oedipuscomplex heb!' joelt ze. 'Maar ik denk dat alle kinderen op een bepaald moment in hun leven liedjes in hun hoofd gaan maken; e worden alleen niet aangemoedigd om dat serieus te nemen.'
   Ze is nog steeds heel intiem met beide ouders. Die wonen nu in Miami, dicht bij hun dochter, in een huis dat zij voor hen heeft gekocht.
   Shakira was, misschien wel vanwege de Middenoosterse genen van haar vader, een getalenteerde buikdanseres, en vanaf haar kleuterjaren trad ze al op voor familie en vrienden. Rond haar tiende ging ze voor  het eerst, samen met haar ouders, op tournee en danste ze voor Colombiaanse mijnwerkers. 'Zo begon ik geld te verdienen toen ik nog een kind was. Ik zong ook een paar liedjes, begeleid door een cassettebandje.'

Op haar vijftiende verhuisden zij en haar ouders naar Bogota om haar muzikale carriere vooruit te helpen. Toen ze eenmaal in de hoofdstad woonde, kreeg ze een rol in de Colombiaanse soap El Oasis. In 1997 verhuisden ze nogmaals, naar Miami. 'Als Shakira het wilde, trokken we verder,' zei haar vader in 2002 tegen het blad People.
   Ze onttrok zich niet aan haar schoolopleiding, bij de nonnen. Daar werden haar creatieve vaardigheden echter minder op prijs gesteld - ze werd korte tijd van school gestuurd wegens een satirisch artikel dat ze in de schoolkrant had geschreven.
   Nadat ik heb uitgelegd wat 'precocious' (vroegrijp) betekent, geeft ze toe dat ze dat altijd is geweest. 'Ik ging naar school met meisjes die drie jaar ouder waren dan ik, en ik deed eindexamen op mijn vijftiende. Dus ik ben altijd een kind omringd door volwassenen geweest.'
   Dit verbijsterende maar ook verwarrende beeld van een meisje dat al heel vroeg gemotiveerd is, wordt begrijpelijker als Shakira vertelt over de twee grote veranderingen in haar jeugd. Toen ze negen was, ging de zaak van haar vader failliet. Haar hele leven werd op zijn kop gezet. 'Ik was helemaal van streek omdat we de grote TV moesten inruilen voor een klein zwart-wit toestel,' haalt ze op. 'En de airconditioning verdween, en dat in een stad zo heet als Barranquilla! Ik begreep niet waar al die veranderingen voor nodig waren. Daarom nam mijn moeder me een keer 

<< IK DENK DAT ALLE KINDEREN OP EEN BEPAALD MOMENT IN HUN LEVEN LIEDJES IN HUN HOOFD GAAN MAKEN >>

    'Ach, dat weet ik niet. Als je opgroeit in een land als Colombia moet je overal voor vechten. Maar ik heb mijn ouders altijd een beter leven willen geven. Ze moeten trots op me zijn. En ik wilde de dood van mijn broer goedmaken. Mijn vader huilt nog steeds om hem. Ik wilde vreugde in zijn leven brengen.'

Maar vragen over de emotionele druk op de jonge Shakira raken al snel op de achtergrond op het luxe landgoed Old Ford Bay waarop haar ruime bungalow staat. Die ziet er nogal onopvallend uit, misschien tot verrassing van de Zuid-Amerikaanse media. Tijdens het bewind van Fernando de la Rua verzuimde de Argentinië zijn schuld ter waarde van 155 miljard dollar af te betalen. Reden voor stekelige opmerkingen in de pers over de extravagante levensstijl van de zoon van de vermeende architect van 's lands ondergang en zijn beroemde vriendin. In Colombia, waar een kidnap-epidemie heerste, berichtte de pers dat haar veiligheid in gevaar was.
Maar gezien dit alles, en gezien het feit dat zij en Antonio voortdurend worden lastig gevallen door paparazzi, lijkt ze hier een opmerkelijk rustig leven te leiden. In ieder geval relaxed genoeg om mij te haar studio toe te laten.
   Studio Marimonda, genoemd naar de apenmaskers die gedragen worden op het carnaval van Barranquilla, is eigenlijk haar vroegere garage. 'Dus mijn auto's staan nu te smelten in de zon. Maar het was een goed idee om de songs in mijn eigen huis tot leven te laten komen.'
   De studio is klein en nonchalant ingericht. Er ligt een Perzisch tapijt op de grond dat Shakira voor tachtig dollar op eBay op de kop heeft getikt. Op de vloer staat ook een schilderij van de vroegere Led Zeppelingitarist Jimmy Page, met de opdracht 'Voor Shakira, met liefde en respect, Jimmy Page'. Op een salontafel ligt een boek met songteksten van Bob Dylan; op de bank een deken met het gezicht van Jim Morrison erop; aan de muur hangen drie tijdschriftcovers van Shakira. Her en der staan: vijf gitaren, een keyboard, een waterpijp, een kauwgomautomaat, een heleboel bozen.
   Al leidt ze ene luxe leven vol glitter en glamour, toch is Shakira niet bling voor de realiteit. Ze is zichtbaar aangedaan als ze praat over de benarde situatie van de miljoenen boeren, die door de burgeroorlog tussen de Colombiaanse regering en de guerrillabeweging FARC van hun land zijn verdreven. En ze is goed op de hoogte van de nuances van de oorlog tegen de drugs - de 'dubbele moraal' van door Amerika gefinancierde programma's die oogsten vernietigen 'en de bodem van een agrarisch land verwoesten'. Ergens in het volgende jaar gaat Shakira met de VN naar Afrika of Zuid-Azie om een documentaire op te nemen 'om de mensen te laten zien hoe moeilijk kinderen in die landen het hebben'. Dichterbij hui heeft ze Pies Descalzos (blootsvoets) Stichting opgericht om de kinderen van Colombia te helpen.
   'De stichting probeert te investeren in onderwijs op plekken waar de regering al vele jaren afwezig is. We trachten de ouders te motiveren om hun kinderen naar school te sturen.'

Het is tijd om op te stappen. De keukendeur gaat open; Shakira's avondeten is klaar. Haar drie donzige witte dwergkeesjes - coquito, Chan en Gordita - cirkelend keffend om haar enkels Na het eten moet ze zich weer op de laatste details van haar tweetalige campagne storten. Al dat werk betekent dat ze niet aan haar andere culturele activiteiten toekomt. Ze houdt van poëzie,maar ‘dweept’ echt met geschiedenis.’Ik ben dol op Henri VIII,en op Elizabeth I,’ straalt Shakira.’Zij is een van mijn favoriete historische figuren.’ De uitbundige, Latijns-Amerikaanse superster en de maagdelijke koningin?Het is duidelijk waarom Shakira haar landgenoot Gabriel García Márquez zo intrigeerde dat hij een lovend essay over haar schreef. Ze houdt ook erg van schilderen,al is het daar de afgelopen tijd evenmin van gekomen.’Maar ik heb wel iets gebeeldhouwd,een buste van Antonio. Het is een feministische interpretatie van hem geworden.’Wat vindt hij daarvan?’Ik denk dat hij het liever iets mannelijker had gezien.’ Nog één ding: de vraag waarop de Latijns-Amerikaanse media zo graag een antwoord willen hebben. Wanneer gaan ze aan kinderen denken? ‘Dat is het grote project in mijn leven!Ik wil één jongen en één meisje. Ik ben iedere dag aan het plannen,ik programmeer alles. Haha.’ Is dertig geen goede leeftijd? ‘Ik weet het niet…ik moet toch iets…’ ze zoekt naar het beste Engelse woord, ‘iets “evenwichtiger” zijn om een kind te krijgen.’ Op het ronde gezicht van Shakira,die zowel iets van een diplomate als van een malle hippie heeft,verschijnt een brede grijns.